Ánh sáng xanh và hồng ngoại: vì sao chỉ kem chống nắng chưa đủ

Bạn chống nắng đều đặn mỗi ngày, vậy mà da vẫn xỉn màu, những mảng nám cứ "lì" mãi không mờ? Rất có thể thủ phạm nằm ở những tác nhân mà kem chống nắng chưa che chắn trọn vẹn: ánh sáng xanh (HEV) và nhiệt từ tia hồng ngoại.

Những ngày chỉ số UV lên 10–11, tia nắng chiếu từ trên xuống, hắt từ mặt đường lên, phản xạ từ các toà nhà, cộng với cái nóng hầm hập, khó có loại kem chống nắng nào chống đỡ hoàn toàn. Còn ở văn phòng, làn da lại tiếp xúc màn hình gần như cả ngày.

Ánh sáng xanh tác động lên da như thế nào?

Ánh sáng xanh là ánh sáng nhìn thấy năng lượng cao, bước sóng khoảng 400–490 nm, đến từ mặt trời và cả màn hình điện thoại, laptop. Nó không làm da sạm nhanh như UVA, UVB, nhưng có khả năng đi sâu hơn vào da và gây hại theo cách âm thầm, tích luỹ.

Cảm biến OPN3 trên tế bào sắc tố

Khoa học đã phát hiện tế bào sắc tố có một "cảm biến ánh sáng" riêng tên là OPN3 (Opsin-3). Khi bị ánh sáng xanh kích hoạt, nó khởi động một chuỗi phản ứng:

• Calcium nội bào tăng
• Kích hoạt CAMKII
• Bật MITF, "công tắc tổng" của quá trình tạo sắc tố
• Tăng tyrosinase và melanin

Kết quả là sắc tố được tạo ra nhiều hơn và tồn tại dai dẳng hơn, đặc biệt trên nền da vàng của người châu Á.

Gốc tự do và phức hợp sắc tố bền

Ánh sáng xanh còn sinh ra nhiều gốc tự do trong da, tạo áp lực oxy hoá và viêm âm ỉ. Bên cạnh đó, khi da tiếp xúc HEV, các enzyme tạo sắc tố có xu hướng kết hợp thành phức hợp bền hơn, góp phần tạo nên dạng nám "lì", khó cải thiện. Đây cũng là lý do chúng mình luôn nhấn mạnh rằng nám bắt nguồn từ viêm trong rất nhiều trường hợp.

Nhiệt và hồng ngoại: tác nhân ít được nhắc đến

Không chỉ ánh sáng, nhiệt độ cao (từ nắng, bếp, môi trường nóng) cũng làm da tăng gốc tự do. Khi nhiệt kết hợp với bụi mịn và ô nhiễm đô thị, làn da dễ rơi vào trạng thái stress oxy hoá kéo dài, khiến da vàng vọt, kém sức sống. Kem chống nắng thông thường không được thiết kế để "hấp thụ" phần gốc tự do này.

Vì sao chỉ kem chống nắng chưa đủ?

Kem chống nắng là bước không thể thiếu, nhưng nó chủ yếu chặn UV. Với ánh sáng xanh và nhiệt, chúng ta cần thêm những lớp bảo vệ khác:

Che chắn vật lý như mũ rộng vành, khẩu trang, áo chống nắng vẫn là cách đơn giản và đáng tin cậy nhất.

Chất chống oxy hoá hỗ trợ bảo vệ da khỏi ánh sáng xanh

Một routine tối giản chúng mình hay gợi ý là: Morning Glow buổi sáng, Melanova buổi tối.

• Buổi sáng: Morning Glow dùng trước kem chống nắng. Tranexamic Acid không chỉ là chất làm sáng mà còn hỗ trợ chống oxy hoá; Niacinamide góp phần bảo vệ da trước áp lực oxy hoá; Pentavitin, Levan và Aquaxyl giữ ẩm, củng cố hàng rào bảo vệ. Kết cấu gốc nước nên không gây bí hay vàng da.
• Buổi tối: Melanova với SymRadiance 399. Phenylethyl Resorcinol có cấu trúc chống oxy hoá giúp trung hoà gốc tự do, còn Sclareolide can thiệp vào chuỗi tín hiệu mà ánh sáng xanh kích hoạt. Bạn có thể đọc kỹ hơn trong bài về SymRadiance 399.

Câu hỏi thường gặp

Ánh sáng xanh có thật sự làm da sạm không?

Ánh sáng xanh không làm da sạm nhanh như UVA, UVB nhưng có thể kích hoạt cảm biến OPN3 trên tế bào sắc tố và tạo gốc tự do. Tác động này tích luỹ dần, góp phần vào những mảng sạm, nám dai dẳng, đặc biệt ở da châu Á.

Kem chống nắng có chặn được ánh sáng xanh và hồng ngoại không?

Phần lớn kem chống nắng được thiết kế chủ yếu cho UV, khả năng che chắn ánh sáng nhìn thấy và nhiệt rất khác nhau tuỳ công thức. Vì vậy nên kết hợp thêm che chắn vật lý và một lớp chất chống oxy hoá.

Nên dùng chất chống oxy hoá vào buổi sáng hay buổi tối?

Một serum chống oxy hoá nhẹ, gốc nước rất hợp dùng buổi sáng trước kem chống nắng. Buổi tối là thời điểm phù hợp cho các sản phẩm dưỡng sáng chuyên sâu hơn.

Lời kết

Bảo vệ da khỏi thâm sạm là câu chuyện nhiều lớp: chống nắng, che chắn và chống oxy hoá. Khi hiểu rằng ánh sáng xanh và nhiệt cũng âm thầm "đặt hàng" sắc tố, bạn sẽ chủ động hơn trong việc xây dựng routine. Nếu cần gợi ý một routine sáng – tối gọn nhẹ cho làn da của mình, hãy nhắn tin cho chúng mình nhé.